Tedavi Hizmetleri

Katarakt Cerrahileri

Katarakt Nedir ve Nasıl Oluşur?

Katarakt, gözümüzün içindeki renkli tabakası (iris) ve göz bebeğinin arkasında yer alan ve saydam bir yapı olan doğal şeffaf merceğin saydamlığını kaybederek bulanıklaşması durumudur. Normalde ışık, mercekten geçerek retina üzerinde odaklanır ve net bir görüntü oluşur. Ancak katarakt oluştuğunda, mercek bulanıklaştığı için ışık tam olarak geçemez, retina üzerinde net bir görüntü oluşmaz ve görüşümüz puslu hale gelir. Bu durumu buğulanmış cama benzetebiliriz. Kataraktlı gözlerde görme bulanıklığı, kataraktın derecesine göre, az bulanık görmeden başlayarak sadece ışık görecek dereceye kadar çok değişik seviyelerde olur.

Katarakt, dünya genelinde görme kaybının önde gelen nedenlerinden biridir. Kataraktın en yaygın nedeni yaşlanmadır. Yaş ilerledikçe, doğal mercekteki proteinler zamanla özelliklerini kaybederek matlaşmalar oluşturur ve bu da bulanıklığa yol açar. Genellikle bir yaşlılık hastalığı olarak bilinir. kataraktlı hastaların ?′ından fazlası 60 yaşın üzerindeki kişilerden oluşur.

Ancak yaşlılık dışında da katarakta neden olabilecek faktörler vardır:

Şeker hastalığı, göz tansiyonu (glokom), gözün iltihabi rahatsızlıkları (göz içi enfeksiyonlar, üveit gibi), glokom ve retina cerrahisi gibi göz içi cerrahiler, göz yaralanmaları, göz bölgesine alınan travmalar katarakt oluşumuna yol açabilir. Kortikosteroidler gibi bazı damla veya ilaçların uzun süre kullanılması katarakt gelişimini hızlandırabilir. Güneşin ultraviyole ışınları, mercekteki proteinlere zarar vererek katarakt oluşumunu tetikleyebilir. Genetik yatkınlık bir diğer faktördür. Ailede katarakt öyküsü olan kişilerde risk daha yüksek olabilir. Sigara ve alkol tüketimi gibi alışkanlıklar da katarakt riskini artırabilen faktörler arasındadır.

Ayrıca kataraktın sadece yaşlılarda görüldüğü sanılmamalıdır. Katarakt, daha küçük oranlarda olmak üzere her yaş grubunda görülebilir. Çeşitli nedenlerle yeni doğan bebeklerde (doğuştan katarakt) çocuklarda, gençlerde ve orta yaşlılarda katarakta rastlanabilir.

Kataraktın Belirtileri Nelerdir?

• Görmede azalma/sisli veya bulanık görme
• Kataraktın tipine bağlı olarak bazı kişilerde gündüzleri bazı kişilerde ise geceleri veya az ışıklı ortamlarda görüş kalitesi düşer.
• Işığa hassasiyet/güneşli havalarda kamaşma
• Gece görüşünde bozulma / araba kullanırken karşıdan gelen ışıklarda veya haleler, yansımalar oluşması
• Tek gözde çift görme
• Okuma zorluğu
• Renklerde soluklaşma veya sararma
• Gözlük numaralarının sık değişmesi

Katarakt Nasıl Teşhis Edilir?

Aslında basittir. Özel bir mikroskop olan biyomikroskop ile göz merceğindeki bulanıklık kolayca görülebilir. Göz bebekleri damla ile genişletilerek merceğin daha iyi incelenmesi sağlanır. Muayenede gözlük numarası kontrolü yapılır. Görme keskinliğiniz değerlendirilir. Hatta kataraktınız çok matlaşmış beyazlaşmışsa biyomikroskop ile bakılmadan fark edilebilir.

Katarakt Tedavisi Nasıldır? 

Kataraktın kesin tedavisi cerrahidir. İlaçlar/damlalar veya gözlükler kataraktı iyileştirmez. Katarakt ameliyatı, günümüzde en sık yapılan ve oldukça başarılı olan cerrahi operasyonlardan biridir.

Muayene ve Ön Değerlendirme

Katarakt teşhisi için kapsamlı bir göz muayenesi yapılır. Muayenede gözlük numarası kontrolü yapılır. Görme keskinliğiniz değerlendirilir. Göz bebekleri damla ile genişletilerek özel bir mikroskop olan biyomikroskop ile ve bazı tetkikler yapılarak, gözünüzün ön ve arka yapıları, kornea, retina, doğal merceğin durumu detaylıca incelenir. Göz içi basıncı ölçülerek glokom gibi diğer göz hastalıkları araştırılır.

Katarakt nedeniyle doğal şeffaf merceğin saydamlığını kaybederek bulanıklaşan mercek ameliyatla alınacağından onun yerine takılacak uygun merceğin ve mercek numarsının tespiti için tetkikler yapılır.

Cerrahi Süreç

1-Ameliyat öncesi

Ameliyat sonrası yüz yıkanamayacağından ve duş alınamayacağından ameliyat günü sabahı duş almak uygundur Ameliyattan önce size bir sakinleştirici verilecektir. Yeterli olmazsa damardan da verilebilir. Bu, ameliyat heyecanını giderir ve uyumu arttırır. Ameliyata girmeden hemen önce, gözlerinize uyuşturucu damlalar damlatılır, nadiren gerekirse uyuşturucu iğne yapılabilir. Çoğu durumda genel anesteziye gerek duyulmaz. Bu sayede ciddi ağrı ya da acı duymazsınız. Tıbbi gereklilik veya hastanın aşırı heyecanlı olması durumunda genel anestezi tercih edilebilir.

2-Ameliyat sırasında

Katarakt ameliyatı kataraktın tipine/durumuna göre farklı ameliyatlar gerektirebilir. Ameliyatlarında teknik olarak bazı farklılıklar olmakla birlikte katarakt ameliyatında yapılan işlem, kataraktın alınıp yerine bir yapay göz içi merceği yerleştirilmesinden ibarettir. Günümüzde katarakt ameliyatı, halk arasında lazerle yapılan dikişsiz katarakt ameliyat olarak bilinen tıbbi adı FAKOEMÜLSİFİKASYON” veya kısaca FAKO” olarak isimlendirilen bir teknikle yapılmaktadır Gözün kornea tabakasında çok küçük yaklaşık 2-3 mm bir kesi yapılır. Bu nedenle özel bir durum gerekmedikçe dikiş konulmaz. Katarakt olan doğal göz merceğinin mikron düzeyinde çok ince kapsülü vardır. Bu kapsül üzerinde yaklaşık 5 mm’lik yuvarlak bir delik açılır. Fakat burada kullanılan enerji, gerçekten lazer enerjisi olmayıp ultrason (ses titreşimleri) enerjisidir. Fako tekniğinde katarakt, ultrason enerjisiyle küçük parçalara ayrılıp emilerek tümüyle temizlenmekte, doğal göz merceğinin kapsülü yerinde bırakılmaktadır. Yerinde bırakılan kapsülün içine hastanın ihtiyacına/göz yapısının durumuna uygun, bir göz içi lensi yerleştirilir. Göz içi mercekleri katlanabilir olduğundan 2-3 mm kesiden bir enjektör aracılığı ile geçebilmektedir. Bu mercek ömür boyu gözde kalır ve kalıcı bir görüş sağlar. Katarakt ameliyatı kataraktın tipine/durumuna göre dikilebilir, irise tutturulabilir değişik yapıda göz merceklerinde vardır. Ameliyat genellikle 15-30 dakika sürer. İleri düzeyde koyulaşmış veya özelliği olan kataraktlarda bu süre daha uzun olabilir. Çoğunlukla hasta aynı gün taburcu edilir. 

3-Ameliyat sonrası ve iyileşme süreci

Katarakt ameliyatı sonrası iyileşme süreci genellikle hızlıdır ve hastalar birkaç gün içinde günlük yaşamlarına geri dönebilirler. İyileşme süresi, hastanın genel sağlık durumuna, ameliyatın sürecine bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Ameliyat günü koruyucu gözlük verilebilir ya da ameliyatın durumuna göre durumuna göre göz bandajı da yapılabilir. Antibiyotikli, kortizonlu, göz damlaları ve gözyaşı damlaları verilir. Hekiminizin önerileri doğrultusunda kullanılacaktır.

İlk 24 saat içinde, gözde hafif bir rahatsızlık hissi veya bulanıklık olabilir, ancak bu genellikle geçicidir ve kendiliğinden düzelir. Hastaların çoğu, ameliyattan sonraki ilk hafta içinde önemli bir görme iyileşmesi fark eder. Tam iyileşme ve nihai görme netliği elde etmek için birkaç haftaya kadar sürebilir.

Rutin kontroller ameliyat sonrası genellikle 1. gün, 3. hafta ve 3. aydır fakat hekiminiz uygun görürse kontrol sıklık ve sürelerini değiştirebilir.

3-Ameliyat sonrası dikkat edilecek durumlar

• İlk 24 saat evde istirahat etmek uygundur.
• 24 saat sonra günlük yaşantınıza dönebilirsiniz.
• Göz kesinlikle ovuşturulmamalıdır. Ameliyat günü gecesi uyurken takmanız için koruyucu koyu renkli gözlük verilmişse takmanız gerekir
• Göz bandajı verilmişse doktorunuzun önerdiği zamana kadar kullanmanız gerekir
• İlk 48 saat içinde yüz yıkamak ve duş almak sakıncalıdır.
• 7-10 gün süre güneş gözlüğü takmanız gerekebilir. Güneş ışınlarından, darbelerden, gözünüze gelecek yabancı cisimlerden korunmak için gereklidir.
• İlk bir hafta araç kullanmak uygun değildir

Katarakt Ameliyatı Sonrası Nadiren de Olsa Görülebilen Sorunlar

Gözde numara kalması: Şayet numara kalırsa herhangi bir kontrendikasyon yoksa Excimer Laser ile kaldırabilir.

Gözün şeffaf tabakasında (kornea) ödem: Korneanın en iç tabakasında ameliyat sırasında hasar olursa gelişebilir. Genellikle hekiminizin vereceği damlalar ile geçecektir.

Yüksek göz içi basıncı (glokom): Göz içi cerrahiler sonrası görülebilen bir durumdur. Göz ağrısına neden olur. Genellikle hekiminizin vereceği damlalar ile geçecektir.

Göz enfeksiyonu: Göz içi ameliyatlar sonrası enfeksiyonlar çok nadir de olsa görülebilmektedir. Önemli bir durumdur, erken müdahale gerektirir.

Kanama: İris dokusundaki damarlarda veya göz içinde kanama olabilir. Kamanın durumuna göre ilaç/damla kullanımı ya da nadiren ek cerrahi gerekebilir.

Retinada yırtık: Göz içi cerrahiler sonrası nadiren görülebilen bir durumdur. Retina uzmanı tarafından müdahale edilmelidir

İkincil Katarakt gelişebilir: Arka kapsül matlaşması ameliyattan sonra yıllar içinde, yapay merceğin içinde bulunduğu kapsülün bulanıklaşması durumudur. Bu durum, basit bir lazer tedavisiyle kolayca düzeltilebilir.

Halolar ve parlama: Daha çok çok odaklı merceklerde görülür. Yaklaşık 3-6 ay içinde hemen hemen hissedilmez hale gelir.

Ayrıca: Nadiren de olsa ameliyat sonrası beklenen görme artışı sağlanamayabilir. Görme düzeyi daha kötü hale gelebilir. Bu riskler hakkında doktorunuzdan detaylı bilgi almanız önemlidir.

*Her ameliyatın kendine has riskleri olduğu için yukarıda yazılan riskler nadiren de olsa hastanın bu konuda bilgilendireme zorunluğu vardır.

*ANCAK YÜKSEK ORANDA SORUNSUZ BİTER.

“Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. İşlem öncesinde hekiminizden detaylı görüş almanız önerilir.”

Yayınlanma Tarihi     :           20.01.2026

Güncellenme Tarihi   :           …/…/….